Eenhoofdig gezag betekent dat slechts één ouder de verantwoordelijkheid en de beslissingsbevoegdheid heeft over de opvoeding en verzorging van een minderjarig kind. Dit houdt in dat één ouder alle belangrijke beslissingen over het kind alleen mag nemen, zoals schoolkeuzes, medische beslissingen en andere zaken die de ontwikkeling van het kind beïnvloeden. Het eenhoofdig gezag is geregeld in het Burgerlijk Wetboek (BW), voornamelijk in artikel 1:253n BW.
Wanneer wordt eenhoofdig gezag toegekend?
Eenhoofdig gezag wordt door de rechter toegekend wanneer gezamenlijk gezag niet in het belang van het kind is. Dit gebeurt meestal in situaties waarin ouders ernstig met elkaar in conflict zijn, of wanneer één ouder niet in staat is om de verantwoordelijkheid voor het kind te dragen. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn als één van de ouders langdurig afwezig is, ernstige psychische problemen heeft, of een bedreiging vormt voor het welzijn van het kind. De rechter baseert zijn beslissing altijd op het belang van het kind, zoals voorgeschreven in artikel 1:251a en 1:253n BW.
De kans dat eenhoofdig gezag wordt toegekend, hangt af van de specifieke omstandigheden van de zaak. De rechter zal altijd beoordelen of het gezamenlijk gezag in het belang van het kind is. Als ouders goed kunnen samenwerken, is de kans klein dat eenhoofdig gezag wordt toegekend. Echter, in situaties van voortdurende conflicten, geweld, of een ongeschikte ouder, kan de rechter besluiten om eenhoofdig gezag toe te kennen aan de andere ouder. Kort gezegd toetst de rechtbank aan het zogenoemde klemcriterium, dat inhoudt dat ouders het gezag gezamenlijk uitoefenen, tenzij, er een onaanvaardbaar risico is dat het kind klem of verloren zou raken tussen de ouders en niet te verwachten is dat hierin binnen afzienbare tijd voldoende verbetering zou komen, of wijziging van het gezag anderszins in het belang van het kind noodzakelijk is.
Situaties waarin eenhoofdig gezag kan worden goedgekeurd zijn bijvoorbeeld:
- De communicatie verloopt bijzonder slecht of er is helemaal geen communicatie meer en dat heeft een negatieve invloed op het kind;
- Er is sprake van privéproblematiek van de ex-partner, zoals een ernstige verslaving aan alcohol of drugs, waardoor de communicatie niet meer loopt met nadelige gevolgen voor het kind;
- Aantoonbaar schadelijk gedrag naar de andere partner, naar het kind of in het bijzijn van het kind zoals huiselijk geweld en/of andere misdrijven jegens de ex-partner en/of het kind;
Wat kost het om eenhoofdig gezag aan te vragen?
De kosten van een procedure m.b.t. het aanvragen van eenhoofdig gezag kunnen variëren. Het is afhankelijk van de complexiteit van de zaak en de tijdsintensivering. Voor een gerechtelijke procedure moeten er griffiekosten worden betaald, en daarnaast moet er rekening worden gehouden met de kosten voor een advocaat, die kunnen variëren van € 1.500 tot € 3.000 voor een procedure. In sommige gevallen komt de betrokkene in aanmerking voor gefinancierde rechtsbijstand, afhankelijk van het inkomen.
Conclusie
Eenhoofdig gezag betekent dat één ouder de volledige verantwoordelijkheid draagt voor de opvoeding en verzorging van het kind. Het wordt door de rechter toegekend als gezamenlijk gezag niet in het belang van het kind is, bijvoorbeeld bij ernstige conflicten of ongeschiktheid van één ouder. Een verzoek tot eenhoofdig gezag kan worden ingediend bij de rechtbank maar dat moet door een advocaat. De kosten van de procedure variëren, maar in goed overleg kan er een prijsafspraak gemaakt worden.
