Bedreiging (artikel 285 Sr)

Bedreiging, zoals omschreven in artikel 285 van het Wetboek van Strafrecht (Sr), is een strafbaar feit waarbij iemand een ander persoon dreigt met geweld, doodslag, zware mishandeling, of een ander ernstig misdrijf. Bedreiging wordt beschouwd als een ernstig misdrijf, omdat het de persoonlijke veiligheid en de geestelijke integriteit van het slachtoffer direct aantast.

Wat is bedreiging volgens artikel 285 Sr?

Volgens artikel 285 van het Wetboek van Strafrecht (Sr) is bedreiging een feit waarbij iemand een ander dreigt met:

• openlijk in vereniging geweld plegen
• geweld tegen een internationaal beschermd persoon
• een misdrijf dat gevaar voor algemene veiligheid veroorzaakt
• verkrachting,  met feitelijke aanranding van de eerbaarheid, gijzeling, zware mishandeling, brandstichting
• een misdrijf tegen het leven of de vrijheid
• Bedreiging met een terroristisch misdrijf

Alleen in hierboven genoemde gevallen kan er sprake zijn van een strafbare bedreiging. 

Voorbeelden van bedreiging

• Mondelinge bedreiging: Iemand zegt tegen een ander: “Ik maak je dood!” Dit wordt als bedreiging gezien, zelfs als de verdachte niet van plan is om de bedreiging uit te voeren.
• Bedreiging via Social Media: Het sturen van berichten via social media waarin iemand wordt bedreigd met ernstig geweld kan ook leiden tot vervolging op grond van artikel 285 Sr.
• Feitelijke bedreiging: Het tonen van een wapen in een dreigende houding richting een ander, zonder daadwerkelijk geweld te gebruiken, valt onder bedreiging.

Artikel 285 Wetboek van Strafrecht

In artikel 285 Sr staat omschreven wanneer bedreiging strafbaar is en welke maximale straffen daarbij horen. Hieronder staat de wettelijke bepaling, welke ten grondslag ligt aan een verdenking van een bedreiging:

1. Bedreiging met openlijk in vereniging geweld plegen tegen personen of goederen, met geweld tegen een internationaal beschermd persoon of diens beschermde goederen, met enig misdrijf waardoor gevaar voor de algemene veiligheid van personen of goederen of gemeen gevaar voor de verlening van diensten ontstaat, met verkrachting, met feitelijke aanranding van de eerbaarheid, met enig misdrijf tegen het leven gericht, met gijzeling, met zware mishandeling of met brandstichting, wordt gestraft met gevangenisstraf van ten hoogste twee jaren of geldboete van de vierde categorie.
2. Indien deze bedreiging schriftelijk en onder een bepaalde voorwaarde geschiedt, wordt ze gestraft met gevangenisstraf van ten hoogste vier jaren of geldboete van de vierde categorie.
3. Bedreiging met een terroristisch misdrijf wordt gestraft met gevangenisstraf van ten hoogste zes jaren of geldboete van de vijfde categorie.
4. Indien het feit, omschreven in het eerste, tweede of derde lid, wordt gepleegd met het oogmerk om een terroristisch misdrijf voor te bereiden of gemakkelijk te maken, wordt de op het feit gestelde gevangenisstraf met een derde verhoogd.

Wanneer is bedreiging strafbaar?

Niet elke bedreiging is automatisch strafbaar. Voor een strafbare bedreiging moet aan een aantal voorwaarden zijn voldaan:

• Bekendheid met bedreiging:
  De bedreigde persoon dient daadwerkelijk op de hoogte te zijn van de bedreiging, zodat er redelijke vrees kan ontstaan dat diegene het leven kan worden genomen of zwaar lichamelijk letsel kan worden toegebracht.

• Redelijke vrees:
  De bedreiging moet betrekking hebben op één of meer van de limitatieve gevallen die in artikel 285 lid 1 Sr, zijn opgesomd en er dient sprake te zijn van een “redelijke vrees” bij het slachtoffer tot het waarmaken van de bedreiging. Deze bedreiging moet dus van een dusdanige lading zijn dat bij het slachtoffer die “redelijke vrees” kan ontstaan. Niet is dus vereist dat de bedreiging in een concreet geval de redelijke vrees heeft opgewekt maar het gaat er dus om of de bedreiging in het algemeen voldoende is om een dergelijke vrees op te wekken.

• Uiting van de bedreiging:
  De bedreiging kan mondeling, schriftelijk, door middel van afbeeldingen, of door feitelijke handelingen worden geuit. Ook een dreigende lichaamshouding kan onder bedreiging vallen. Het gaat uiteindelijk wel om de context van de bedreiging. Niet elke onbeheerste uiting van woede kan worden aangemerkt als een bedreiging. Soms worden er nu eenmaal in emotie vervelende dingen geroepen.

Straf voor bedreiging

Artikel 285 Sr stelt een maximale gevangenisstraf van twee jaar of een geldboete van de vierde categorie voor bedreiging. De strafmaat kan echter variëren afhankelijk van de ernst van de bedreiging en de omstandigheden van het geval. Op grond van de richtlijnen zal er in de meeste gevallen een taakstraf worden opgelegd.

De strafmaat voor bedreiging:

• Maximaal 2 jaren gevangenisstraf of een geldboete van de vierde categorie
  
• Maximaal 4 jaren als de bedreiging schriftelijk en onder voorwaarden is gedaan
  
• Maximaal 6 jaren bij bedreiging met een terroristisch misdrijf

Een veroordeling voor bedreiging kan ook een aantekening op uw strafblad betekenen met mogelijke gevolgen voor werk, reizen en sociale relaties.

Hoe kan een advocaat helpen bij een verdenking van bedreiging?

Wanneer u verdacht wordt van bedreiging is het belangrijk om zo vroeg mogelijk juridisch advies in te winnen. De advocaten van AMBT Advocaten zijn ervaren strafrechtspecialisten op het gebied van geweldsdelicten, waaronder een bedreiging. Wij zullen u bijstaan vanaf het moment dat er een verdenking rijst. Onze specialisten staan u bij tijdens het verhoor, analyseren het strafdossier en bepalen samen met u de beste strategie om het gewenste resultaat te bereiken.

Bij een verdenking van ernstige bedreiging zal de verdachte in de regel worden gedagvaard om bij de politierechter te verschijnen. Bij lichtere bedreigingen zal de zaak vaak middels een transactie bij het OM worden afgedaan. De gevolgen voor uw toekomst, en met name met betrekking tot de aanvraag van een VOG of VGB, kunnen groot zijn. Gelet hierop, is het van groot belang dat u zich laat bijstaan door een gespecialiseerde strafrechtadvocaat. Met het oog op de belangen die op het spel staan is het verstandig dat u zich vooraf goed laat informeren. Het is van groot belang om vooraf te weten wat u kunt verwachten en welke verweren namens u gevoerd kunnen worden. 

Onze advocaten zijn bereid om u ook pro deo bij te staan, mits u daarvoor in aanmerking komt gelet op de wettelijk vastgestelde inkomensgrenzen. U hoeft dan uitsluitend een kleine eigen bijdrage te betalen. Wanneer u als minderjarige wordt verdacht van een misdrijf dan geldt het jeugdstrafrecht, en dan heeft u ten allen tijde recht op gratis rechtsbijstand.  

Wilt u weten waar u juridisch aan toe bent?
Neem dan contact op met ons voor een eerste beoordeling van uw zaak.

Conclusie

Het enkel bezigen van bedreigende woorden wil niet direct zeggen dat het een bedreiging is in de zin van artikel 285 Sr. Niet elke onbeheerste uiting van woede kan worden aangemerkt als een bedreiging. Soms worden er nu eenmaal in emotie vervelende dingen geroepen. Het gaat echter om de context en de omstandigheden van het geval. Het is bijzonder raadzaam om bij een verdenking van bedreiging in een zo vroeg mogelijk stadium contact op te nemen met een strafrechtspecialist.

Veelgestelde vragen over bedreiging

1. Wanneer kunt u aangifte doen van bedreiging?

U kunt aangifte doen van bedreiging wanneer u opzettelijk bent geconfronteerd met een dreiging met ernstig geweld of een ander zwaar misdrijf en u daardoor redelijke vrees had dat de bedreiging zou worden uitgevoerd. Het is niet vereist dat de dader de bedreiging daadwerkelijk uitvoert. Wel moet de bedreiging bij u zijn aangekomen, bijvoorbeeld mondeling, schriftelijk of digitaal.

2. Is een poging tot bedreiging strafbaar?

Een poging tot bedreiging kan in theorie maar komt in de praktijk zelden voor. Degene die zal pogen te bedreigen dient dan bewust de aanmerkelijke kans te aanvaarden dat deze bedreiging op enig moment ter kennis kon komen van de bedreigden. Immers, bedreiging is pas strafbaar wanneer het slachtoffer daadwerkelijk kennisneemt van de bedreiging en daardoor vrees ervaart. Als de bedreiging het slachtoffer nooit bereikt, ontbreekt een essentieel bestanddeel van het misdrijf.

3. Is met de dood bedreigen strafbaar?

Ja. Bedreiging met de dood valt expliciet onder artikel 285 van het Wetboek van Strafrecht en wordt gezien als een ernstige vorm van bedreiging. Wanneer sprake is van bekendheid met de bedreiging en redelijke vrees bij het slachtoffer, kan dit leiden tot een gevangenisstraf, taakstraf of een geldboete.

4. Is online bedreiging strafbaar?

Online bedreiging is zeker strafbaar. Bedreigingen via sociale media, WhatsApp, e-mail of andere digitale kanalen worden juridisch gelijkgesteld aan schriftelijke bedreiging. De vraag of een online bedreiging een “deugdelijk” middel oplevert is interessant in deze tijd. Voor de meest gebruikte sociale media zal dit al snel het geval zijn, zoals bij Instagram, Facebook, en/of TikTok. Wanneer het echter om een zeer beperkt medium gaat dan is het maar de vraag of het een deugdelijk middel is voor een bedreiging. Het hangt soms ook af van de privacy instellingen van de gebruiker. 

5. Is “ik ga je slaan” altijd strafbaar?

Nee, bedreiging met eenvoudige mishandeling (zoals een losse uiting zonder context) valt niet onder artikel 285 Sr. Het moet gaan om een bedreiging met een van de ernstigste misdrijven.