Het aanvragen van een scheiding is een ingrijpende beslissing waarbij juridische, emotionele en financiële zaken komen kijken. De echtscheidingsprocedure is in Nederland geregeld in het Burgerlijk Wetboek (BW), voornamelijk in artikel 1:151 BW, waarin staat dat een huwelijk kan worden ontbonden wanneer de relatie duurzaam is ontwricht. Hieronder geven we een uitgebreide uitleg over hoe het aanvragen van een scheiding werkt, wat je moet doen als de ander niet wil scheiden, en welke stappen je moet nemen als er minderjarige kinderen of gezamenlijk vermogen zijn.
Waar moet je beginnen als je gaat scheiden?
Het eerste wat je moet doen bij het aanvragen van een scheiding is het inschakelen van een advocaat. Alleen een advocaat kan namens jou een verzoek tot echtscheiding indienen bij de rechtbank. Dit geldt voor zowel een eenzijdig als gezamenlijk verzoek tot scheiding. De advocaat stelt een verzoekschrift op waarin de echtscheiding wordt aangevraagd en de verdere regelingen rondom de verdeling van het vermogen, alimentatie en zorg voor eventuele kinderen worden vastgelegd.
Wat als de ander niet wil scheiden?
Als de ene partner niet wil scheiden, kan de andere partner nog steeds een eenzijdig verzoek tot echtscheiding indienen. Dit betekent dat ook als de partner niet instemt, de scheiding door kan gaan. Volgens artikel 1:151 BW is het voldoende dat één van de echtgenoten stelt dat het huwelijk duurzaam is ontwricht om een echtscheiding te verkrijgen. De rechtbank zal beoordelen of de ontwrichting van de relatie voldoende grond biedt om de scheiding uit te spreken.
Wat als er minderjarige kinderen zijn?
Als er minderjarige kinderen zijn, ben je verplicht om een ouderschapsplan op te stellen. Dit plan bevat afspraken over de zorg, opvoeding, omgangsregeling en kinderalimentatie. Het ouderschapsplan moet worden ingediend bij het verzoek tot echtscheiding en goedgekeurd worden door de rechter. Het doel van het ouderschapsplan is om de belangen van de kinderen te beschermen en te waarborgen dat beide ouders betrokken blijven bij de opvoeding, zoals bepaald in artikel 1:247 BW.
Kan het in gezamenlijk overleg?
Ja, een scheiding kan in gezamenlijk overleg worden aangevraagd. Dit heet een gezamenlijk verzoek tot echtscheiding. In dit geval schakelen beide partners dezelfde advocaat in en wordt een gezamenlijk verzoekschrift ingediend bij de rechtbank. Het grote voordeel van deze vorm is dat de procedure vaak sneller en goedkoper is dan een eenzijdig verzoek, en dat het minder conflicten oplevert.
Wat is mediation?
Mediation is een methode om op een constructieve manier afspraken te maken tijdens de scheiding, onder begeleiding van een neutrale derde: de mediator. De mediator helpt beide partijen om samen tot overeenstemming te komen over zaken zoals de verdeling van het vermogen, alimentatie en de zorg voor de kinderen. Mediation kan een goed alternatief zijn voor een onoverkomelijk meningsverschil, omdat het gericht is op samenwerking en het zoeken naar oplossingen waar beide partijen zich in kunnen vinden.
Wat moet er gebeuren met gezamenlijk vermogen?
Bij een echtscheiding moet het gezamenlijke vermogen worden verdeeld. Dit hangt af van het huwelijksgoederenregime waaronder beide partijen zijn gehuwd. Wanneer partijen in wettelijke gemeenschap van zijn getrouwd, worden alle bezittingen en schulden van de gemeenschap gelijk verdeeld tussen de partners. Wanneer partijen onder huwelijkse voorwaarden zijn getrouwd, wordt het vermogen verdeeld zoals in die voorwaarden is afgesproken. Als er onenigheid is over de verdeling, kan de rechter een beslissing nemen.
Wat is een convenant en ouderschapsplan?
Een echtscheidingsconvenant is een overeenkomst waarin alle afspraken rondom de scheiding worden vastgelegd. Hierin worden zaken zoals de verdeling van het vermogen, de partneralimentatie, pensioenverdeling en andere financiële afspraken geregeld. Het convenant wordt samen met het verzoekschrift ingediend bij de rechtbank en moet door de rechter worden bekrachtigd.
Het ouderschapsplan is specifiek voor ouders met minderjarige kinderen. Hierin worden afspraken gemaakt over de zorg en opvoeding, de omgangsregeling en de kinderalimentatie. Dit plan moet ook door de rechter worden goedgekeurd bij de scheiding.
Wat zijn de kosten van een echtscheiding?
De kosten van een echtscheiding variëren afhankelijk van de gekozen procedure en de betrokkenheid van advocaten of mediators. Een gezamenlijke scheiding via één advocaat kost doorgaans tussen de €600 en €1.500. Een eenzijdige scheiding waarbij beide partners hun eigen advocaat inschakelen, kan aanzienlijk duurder zijn, met kosten variërend tussen de €1.500 en €3.000 of meer, afhankelijk van de complexiteit van de zaak. Daarnaast zijn er griffiekosten voor de rechtbank. Mediation kan een goedkoper alternatief zijn, maar ook hiervoor zijn kosten verbonden, variërend van €100 tot €200 per uur. Wanneer er sprake is van een minimuminkomen dan kunt u in aanmerking komen voor gefinancierde rechtsbijstand (een advocaat van onvermogen).
Conclusie
Het aanvragen van een scheiding begint met het inschakelen van een advocaat en kan via een gezamenlijk of eenzijdig verzoek plaatsvinden. Als er minderjarige kinderen zijn, is een ouderschapsplan verplicht. Mediation kan een goede optie zijn om conflicten te vermijden/op te lossen. De verdeling van het gezamenlijk vermogen hangt af van het huwelijksgoederenregime, en de afspraken hierover worden vastgelegd in een echtscheidingsconvenant. De kosten van een echtscheiding kunnen sterk variëren, afhankelijk van de gekozen procedure en de vraag of er een toevoeging wordt verstrekt.
