Marktplaats oplichting is een vorm van fraude waarbij kopers of verkopers worden misleid met als doel financiële winst. Het is een veelvoorkomende cybercrime die zowel particulieren als bedrijven kan treffen. In dit artikel bespreken we wat oplichting via Marktplaats inhoudt, hoe u het kunt voorkomen, en wat de juridische verweren voor verdachten en de mogelijkheden zijn voor slachtoffers.
Wat is oplichting via Marktplaats?
Oplichting via Marktplaats is een vorm van fraude waarbij een koper of verkoper wordt misleid, bijvoorbeeld door het niet leveren van een product na betaling of het betalen voor een niet-bestaand product. Dit wordt strafbaar gesteld in artikel 326 van het Wetboek van Strafrecht (Sr). enkele voorbeelden van oplichting zijn:
- niet-bestaande producten: een verkoper biedt producten aan die niet bestaan en verdwijnt na betaling.
- Valse betaallinks: oplichters sturen een link naar een nagemaakte website om bankgegevens te stelen.
- Nepverkopers: verkoper vraagt om een aanbetaling en levert daarna niets.
- Kopersfraude: een koper betaalt met een gestolen creditcard of retourneert een ander product dan wat is gekocht.
- 1-cent-fraude, bekend als tikkiefraude of betaalverzoekfraude, hiermee krijgen de oplichters toegang tot de bankgegevens.
- Fraude met verzendlabels, moet vaak bevestigd worden via Whatsapp.
- Valse betaalbewijzen, hier gaat het om een nepfactuur.
- Identiteitsfraude, in dit soort zaken gaat het om het voordoen als een ander of de identiteit overnemen.
- Betalen met vals geld, sommige biljetten zijn haast niet van echt te onderscheiden.
- Rekeningnummer ontfutselen, kan op verschillende manieren waaronder de 1-cent-fraude.
Is oplichting via Marktplaats strafbaar?
Ja, oplichting via Marktplaats is strafbaar volgens artikel 326 Sr. De wet definieert oplichting als het bewust misleiden van iemand met als doel financieel gewin. Het artikel luidt als volgt:
- Hij die, met het oogmerk om zich of een ander wederrechtelijk te bevoordelen, hetzij door het aannemen van een valse naam of van een valse hoedanigheid, hetzij door listige kunstgrepen, hetzij door een samenweefsel van verdichtsels, iemand beweegt tot de afgifte van enig goed, tot het verlenen van een dienst, tot het ter beschikking stellen van gegevens, tot het aangaan van een schuld of tot het teniet doen van een inschuld, wordt, als schuldig aan oplichting, gestraft met gevangenisstraf van ten hoogste vier jaren of geldboete van de vijfde categorie.
- Indien het feit wordt gepleegd met het oogmerk om een terroristisch misdrijf voor te bereiden of gemakkelijk te maken, wordt de op het feit gestelde gevangenisstraf met een derde verhoogd.
In het kort komt het erop neer dat wanneer er op een online handelsplaats producten worden verkocht of gekocht, maar vervolgens het product niet wordt geleverd, een verkeerd of kapot product wordt geleverd of het geld niet wordt ontvangen dan valt dat in principe onder dit artikel. In principe omdat er wel enkele bestanddelen van de wet aan de orde moeten zijn. Het gaat er hierbij om dat de verdachte het oogmerk moet hebben om zo te handelen, dat de verdachte zichzelf wederrechtelijk heeft willen bevoordelen en dat dit door listige kunstgrepen of door een samenweefsels van verdichtsels is opgezet.
Wat zijn de straffen?
Oplichting is strafbaar gesteld in artikel 326 van het Wetboek van Strafrecht. Op oplichting staat een maximale gevangenisstraf voor de duur van vier jaar of een geldboete van € 103.000,- en daarnaast kan iemand het recht worden ontnomen om bepaalde beroepen uit te oefenen, waaronder zijn eigen beroep. Tot slot kan de rechter beslissen (bij recidive) om de uitspraak niet anoniem te publiceren, maar inclusief de naam van de veroordeelde. In de regel wordt Marktplaatsfraude bestraft met een taakstraf en deze kan variëren van 40 tot 180 uren. De persoon van de verdachte speelt bij de strafmaat een belangrijke rol en uiteraard van de ernst van de zaak, zoals de omvang van de schade en het aantal slachtoffers.
Wat zijn mogelijke verweren tegen een beschuldiging?
Een verdachte kan zich verweren met argumenten die de bestanddelen van het artikel weerspreken zoals:
- Gebrek aan opzet: geen sprake van opzet om te misleiden.
- Vergissing: Bewijzen dat de situatie een misverstand of fout was.
- Geen geldelijk gewin: zorg voor een deugdelijke administratie.
- Geen betrokkenheid: Iemand anders heeft de oplichting gepleegd.
- Geen leugens: dat iets te mooi is om waar te zijn wil niet zeggen dat het ook zo is.
- Geen listige kunstgrepen: het was gewoon een zakelijke transactie.
Wat kan een advocaat betekenen?
Een advocaat kan zowel slachtoffers als verdachten bijstaan. Voor slachtoffers geldt dat een advocaat kan ondersteunen bij het indienen van een schadeclaim of het terugvorderen van geld en het adviseren over de juridische stappen en procedures. Voor verdachten gaat het om het juridisch verweer, waaronder onderzoeken of de bewijslast in het dossier voldoende is om de verdenking te dragen.
Conclusie
Marktplaats oplichting is een ernstige vorm van fraude die juridische en financiële gevolgen heeft voor slachtoffers en verdachten. Het is belangrijk om preventieve maatregelen te nemen en bij oplichting direct aangifte te doen. Slachtoffers kunnen juridische stappen ondernemen om hun geld terug te krijgen, terwijl verdachten recht hebben op een eerlijk proces. Het inschakelen van een advocaat is in beide gevallen bijzonder raadzaam.
